2.7 Warsztat: napisz własną character bible

Siedem rozdziałów decyzji zebranych w jeden artefakt. Przejdź kroki po kolei, a zakończysz Część II plikiem, na którym Część III może się oprzeć.

Zaplanuj dwie do trzech godzin. Nie rób researchu, nic nie generuj i nie otwieraj narzędzia do obrazów. To pisanie.

Krok 1: zdanie pozycjonujące (15 minut)

Z 2.2 wypełnij:

[Persona] pomaga [konkretnej grupie odbiorców] [osiągnąć konkretny efekt albo poczuć się w konkretny sposób], w przeciwieństwie do [alternatywy, którą ma dziś].

Potem sprawdź trzy warunki: w zdaniu nie ma „AI", jest na tyle konkretne, żeby kogoś wykluczyć, a alternatywa to realna opcja, z której odbiorcy korzystają dziś.

Zapisz je na górze pliku. Wszystko poniżej ma być z nim spójne, a jeśli nie jest, to zdanie jest błędne albo błędna jest sekcja poniżej.

Krok 2: trzy akty (20 minut)

Z 2.4 trzy zdania:

Przed: skąd przyszła i ile ją to kosztowało
Teraz: obecny projekt, w toku
Ku czemu: do czego dąży i co stoi na drodze

Trzecie zdanie jest testem. Jeśli jest mgliste — „rozwój", „coraz lepiej", „budowanie czegoś" — persona nie ma narracji, a konto się wypłaszczy. Zrób je tak konkretne, żeby dało się je przegrać.

Krok 3: sześć sekcji (60 minut)

Z 2.3 wypełnij szablon. Skopiuj tę strukturę do swojego pliku:

## Tożsamość
imię / wiek (i czy rośnie) / pochodzenie / obecne miasto / języki / zawód /
związek / rodzina i przyjaciele (z imionami)

## Wygląd
wzrost / budowa / proporcje głowy do ciała / znaki szczególne / włosy (długość, kolor, struktura) /
cechy twarzy (te, które utrzyma reference plate) / dłonie (paznokcie, biżuteria) /
głos (rejestr, tempo, akcent, tiki językowe)

## Styl
paleta (3 + 2) / stosunek do marek (fikcyjny albo realny) / cztery okazje i co na którą zakłada /
sezonowość (półkula, co się zmienia)

## Świat
dom i powracające przedmioty / okolica i powracająca kawiarnia / praca / transport / zwierzęta /
dwadzieścia miejsc, po trzy przedmioty w każdym

## Głos
długość i rytm zdań / słowa, których używa / słowa, których nie używa nigdy / rejestr /
nawyki w emoji i interpunkcji / pięć opinii na tyle konkretnych, żeby się o nie spierać /
czego nie mówi nigdy / jak znosi bycie w błędzie

## Kanon
dziesięć faktów, każdy falsyfikowalny w jednym poście

Dwa pola z tej listy warto zrobić powoli.

Dwadzieścia miejsc, po trzy przedmioty w każdym. To twój silnik treści i dlatego sekcja czwarta jest warta godziny sama w sobie. Jeśli wypełnisz ją i okaże się, że masz osiem, zatrzymaj się i dodaj dwanaście — to pół godziny o najwyższej wartości w Części II.

Czego nie mówi nigdy. Przestrzeń negatywna definiuje postać szybciej niż preferencje i zapobiega temu konkretnemu potknięciu, które kończy wiarygodność persony.

Krok 4: dziesięć faktów kanonu (20 minut)

Zapisz je, a potem przepuść każdy przez dwa testy:

Czy jest falsyfikowalny? „Jest miła" nie przechodzi; nic nie może temu zaprzeczyć. „Nie pije alkoholu" przechodzi. „Jej siostra nigdy nie pojawia się z imienia w podpisie" przechodzi i da się to policzyć.

Czy rozstrzyga jakąś decyzję? Czy ten fakt mówi ci, co zrobić w scenie, w sponsorowanej współpracy albo w odpowiedzi na komentarz? Fakt kanonu, który niczego nie rozstrzyga, jest dekoracją.

Dziesięć faktów, które przechodzą oba testy, obsłuży za ciebie większość niejasności najbliższego roku.

Krok 5: mapa na dwanaście miesięcy (20 minut)

Z 2.4 wypełnij tabelę: sezon, wydarzenie, wygląd, konsekwencja dla treści, dla każdego miesiąca. Uwzględnij:

Co najmniej dwa zaplanowane dołki
Co najmniej jedną zmianę wyglądu, zaplanowaną
Co najmniej cztery puste miesiące

Potem zapisz nagłówek rejestru osi czasu:

| Data | Ustalony fakt | Gdzie | Ograniczenie, które tworzy |

Krok 6: test spójności (20 minut)

Dwadzieścia pytań, na które persona musi odpowiedzieć bez wahania. Odpowiedz na nie jej głosem, po jednym albo dwóch zdaniach. Każde pytanie, na które nie umiesz odpowiedzieć, ujawnia niedoprecyzowane pole powyżej.

Czym się zajmujesz zawodowo i od jak dawna to robisz?
Gdzie się wychowałaś i za czym z tego miejsca tęsknisz?
Nad czym teraz pracujesz, czego jeszcze nie skończyłaś?
Co niedawno ci się nie udało?
Kto jest ci najbliższy i jak się nazywa?
Co robisz rano jako pierwsze?
Co pijesz i o jakiej porze dnia?
Co masz teraz w torbie?
W co się ubierasz, kiedy nikt cię nie widzi?
Co sądzisz o sprawie, w której większość osób z twojej branży się z tobą nie zgadza?
W czym jesteś słaba i czy próbujesz to naprawić?
Na co wydałaś za dużo pieniędzy?
Jaki masz stosunek do telefonu?
Co robisz, kiedy się złościsz?
Co ostatnio ugotowałaś albo zjadłaś, co zrobiłaś sama?
Co robisz w dzień bez zobowiązań?
Jakie masz zdanie o tym, o co twoi odbiorcy spierają się najczęściej?
Czego nigdy byś nie opublikowała i dlaczego?
Jaki cel masz, o którym nikomu nie powiedziałaś?
Ktoś pyta, czy jesteś prawdziwa. Co odpowiadasz?

Pytanie 20 to mechanizm ujawnienia z 11.3, w głosie persony, a jeśli nie umiesz odpowiedzieć na nie płynnie, publicznie odpowiedź wypadnie gorzej.

Reguła wahania: jeśli musisz myśleć dłużej niż chwilę, pole pod spodem jest niedoprecyzowane i zaczniesz improwizować publicznie. Wróć i popraw pole.

Krok 7: test odróżnialności (15 minut)

Weź zdanie pozycjonujące i sekcję przestrzeni z 2.1 — oraz konta referencyjne z twojego teardownu z 1.6. Potem odpowiedz:

Które z dwunastu punktów teardownu opisywałyby twoją personę i konto referencyjne równie dobrze?
Gdyby ktoś pokazał obcej osobie po jednym poście z każdego, czy umiałaby je rozróżnić?
Co jest tą jedną rzeczą w twojej personie, której nie ma żadne konto w twojej niszy?

Jeśli odpowiedź na trzecie pytanie brzmi „jeszcze nic", masz kompetentną personę, a nie odróżnialną. Da się z tym żyć — plan startu z rozdziału 8.4 działa na kompetencji — ale powiedz to sobie wprost, zamiast odkrywać to po miesiącu publikowania.

Krok 8: zapisz do pliku i przestań

Zapisz w folderze persony (00-bible/ zgodnie z drzewem z 3.6), ze zdaniem pozycjonującym na górze i kanonem na dole, gdzie łatwo po niego sięgnąć. Wersjonuj ją. Nie dotykaj jej przez tydzień.

Ten tydzień ma znaczenie. Character bible napisana i od razu poprawiana to zwykle taka, co do której wciąż się wahasz, a poprawki będą stylistyczne, nie merytoryczne. Wróć do niej, gdy zwykłe życie sprawi, że zapomnisz uzasadnienia, i przeczytaj ją na zimno. To, czego nie pamiętasz, dlaczego tak jest, jest niedoprecyzowane.

Bramka

Character bible zaakceptowana? Przejdź do Części III.

Lista kontrolna, zanim odpowiesz tak:

Zdanie pozycjonujące przechodzi wszystkie trzy warunki.
Trzeci akt jest na tyle konkretny, żeby dało się go przegrać.
Wszystkie sześć sekcji są wypełnione, w tym dwadzieścia miejsc z trzema przedmiotami.
Dziesięć faktów kanonu, każdy falsyfikowalny i rozstrzygający decyzje.
Mapa na dwanaście miesięcy ma dwa dołki, jedną zmianę wyglądu, cztery puste miesiące.
Wszystkie dwadzieścia pytań testu spójności z odpowiedziami w jej głosie, bez wahania.
Odpowiedź o ujawnieniu (pytanie 20) jest płynna i zapisana.
Umiesz wymienić jedną rzecz, której nie ma żadne konto w twojej niszy — albo świadomie przyjąłeś, że jeszcze nie umiesz.
Character bible jest zapisana, zwersjonowana, w folderze persony.

Osiem z dziewięciu nie zalicza punktu trzeciego. to różnica między personą, z której możesz publikować przez rok, a taką, której materiał kończy się w drugim miesiącu.

Z czym wychodzisz

Kompletna character bible: zdanie pozycjonujące, backstory w trzech aktach, sześć wypełnionych sekcji, w tym rekwizytornia, dziesięć falsyfikowalnych faktów kanonu, mapa na dwanaście miesięcy z zaplanowanymi dołkami i pustymi miesiącami, , dwadzieścia odpowiedzi testu spójności z ujawnieniem włącznie oraz werdykt o odróżnialności, który wypowiedziałeś świadomie. Część III buduje warsztat, który ją renderuje.